Yayınlanma Tarihi Logosu Yayınlanma Tarihi: 07.10.2021
Okuma Süresi Logosu Okuma Süresi: 4 dakika
Türkiye’deki en önemli vergi kalemlerinden biri, Katma Değer Vergisi yani KDV’dir. Mal ve hizmet teslimlerinde ödenen, teslim alanın teslim edene ödemesi gereken vergi olan KDV’ye dair usuller, 3065 sayılı kanunla açıklanmıştır. KDV nedir, KDV oranları nelerdir ve KDV ne zamandan beri var gibi soruların cevaplarını sizin için derledik.

KDV Nedir? KDV Neden Alınır?


Mal ve hizmet teslimlerinde ödenen vergiye KDV adı verilir. KDV kavramını kısaca anlatmak gerekirse; mal veya hizmeti alanın bu hizmeti teslim edene ödemesi gereken vergi olarak açıklanabilir. Tüketim vergisi olarak bilinen Katma Değer Vergisi, 1984 yılında alınmaya başlamıştır. 1984 tarihli, 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu, katma değer vergisinin alınma şekillerini ve diğer detayları açıkça belirtir.

3065 sayılı kanuna göre katma değer vergisine tabi tutulan faaliyetler ve hizmetler şunlardır:

1. Ticari, sınai, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde yapılan teslimler,
2. Her türlü malların ve hizmetlerin ithal edilmesi,
3. Diğer faaliyetlerden doğan hizmetler,
4. Radyo televizyon hizmetleri,
5. Şans oyunlarının oynanması,
6. Gösteriler, konserler, sportif faaliyetler vb,
7. Gümrüklerde ve müzayede mahallerinde yapılan satışlar,
8. Boru hattı ile taşımacılıklar,
9. Malların kiralanması,
10. Döner sermayeli kuruluşların hizmetleri,
11. Rekabet eşitsizliğini gidermek için isteğe bağlı vergilendirilen hizmetler. 

KDV Nasıl Hesaplanır?


KDV hesaplamaları, belirli oranlara bağlı olarak yapılır. Türkiye’de KDV; %1, %3 ve %18 olmak üzere üç farklı oran ile hesaplanır. Bunun yanı sıra 0 KDV’li ürünler de vardır. Hangi oranın hangi hizmete uygulanacağı Gelir İdaresi Başkanlığının katma değer vergisi oranları listesinde sıralanmıştır.

Mal veya hizmet bedeline KDV eklenmemiş tutar, KDV hariç tutardır. KDV dahil tutarda ise belirlenen oranda vergi eklemesi bulunur. Hesaplama ise şu şekilde yapılır:

Mal veya hizmetin bedeli x (KDV oranı/100)

Buna göre 500 TL’lik bir malı veya hizmetin KDV’si, %18 oranından hesaplanmak istendiğinde 500 x (18/100) formülü uygulanır. Sonuçta çıkan 90 TL hizmet bedeline eklenir. Sonuçta tüketicinin yani malı teslim alanın ödemesi gereken tutar, 590 TL olur. 

Lüks olmayan temel tüketim ve barınma gibi ihtiyaçlar için verilen hizmete %1 oranında vergi eklenir. %8 oranında vergi ise yoğurt, peynir gibi tüketim ürünlerinden alınır. En yüksek katma değer vergisi oranı olan %18 ise temel tüketim ürünü olarak sayılmayan mal ve hizmetlerden tahsis edilir. Bunlar teknolojik cihazlar, beyaz eşyalar gibi ürünlerdir. 

kdv-istisnasi-nedir  

KDV Beyannamesi Nedir ve Nasıl Düzenlenir?


KDV beyannamesi; yükümlülerin, yani vergi mükelleflerinin, sattıkları mal ve hizmetten elde ettikleri gelirin ne kadarını vergi olarak vermeleri gerektiğini bağlı oldukları vergi daireleri aracılığıyla devlete bildirmesidir. Bunun için mükelleflerin KDV beyannamesi formu doldurmaları gerekir. Söz konusu formun eksiksiz ve hatasız doldurulması büyük önem taşır. 

Beyanname formunu elden teslim edebileceğiniz gibi posta ile göndermeyi de tercih edebilirsiniz. Bazı vergi daireleri, tam otomasyona geçtikleri için beyanname düzenlemeleri internet ortamından da yapılabilir. e-Beyanname adı verilen bu belge düzenlenirken öncelikle mükellefe ait kişisel bilgiler doldurulur. Mükellefin bağlı olduğu vergi dairesi, il-ilçe olarak belirtilerek beyannamenin verildiği döneme ait olan yıl yazılır. Vergilendirme döneminin periyotları da belgede mutlaka belirtilmeli; tevkifat uygulanmayan işlemler, indirimler ve diğer tüm alanlar doldurulmalıdır. 

KDV beyannamesinin her ayın 24’ünde verilmesi şarttır. Beyannamenin verildiği ayın 26’sında ise KDV ödemeleri gerçekleşir. Türk Vergi Sistemi beyana tabi olduğundan vergi mükelleflerinin her ay veya belirlenen periyotlarda o dönem içinde elde ettikleri geliri belirtmeleri ve ödemeleri gereken vergiyi belgeyle beyan etmeleri gerekir. Beyana dayalı bu vergilendirme sistemi sayesinde vergi kaçakçılıklarının ve benzeri usulsüzlüklerin önüne geçilmesi hedeflenir.

KDV İstisnası Nedir?


KDV istisnası, 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu’nun 11. ve 17. maddelerinde belirlenmiştir. Bu kanunda belirtilen yatırım teşviğine sahip firmalar, ödemeleri gereken katma değer vergisinden muaf tutulur. Kanunda belirtilen bu istisnalar ise şunlardır:

İhracatta uygulanan istisna,
Araçlar, petrol aramaları ve teşvik belgesi bulunan yatırımlarda istisna,
Taşımacılık sektöründe uygulanan istisna,
Diplomatik istisna,
İthalatta uygulanan istisna,
Sosyal ve askeri amaca hizmet eden istisnalar,
Diğer istisnalar.

Kanunda 2016 yılında yapılan son değişiklikle ise serbest bölgelere yapılan yük taşıma işleri de KDV istisnası kapsamına alınmıştır. KDV istisnasında tam istisna ve kısmi istisna şeklinde uygulamalar mevcuttur. İlgili kanunun 11., 12., 13., 14. ve 15. maddelerinde belirtilenler tam istisna kapsamında 16. ve 17. maddeler ise kısmi istisna kapsamında değerlendirilir.

0 KDV’li Ürünler Nelerdir?


KDV oranları %1, %8 ve %18 üzerinden hesaplansa da bazı ürün ve hizmetlerin satışında %0 KDV uygulaması esastır. %0 KDV oranına tabi tutulan ürün ve hizmetler şunlardır.

DPÖ tarafından teşvik belgesine bağlanmış yatırımlarda kullanılacak malzemelerin satın alımı,
Kıbrıs Türk Barış Kuvvetleri ve Güvenlik Kuvvetlerine teslim edilen yerli üretim mallar,
Kıbrıs Türk Elektrik Kurumuna elektrik üreten santrallerde kullanılan mazot,
Hayvan yemi ve hayvan yemi imalatında kullanılan malzemeler,
Tarımsal gübreler,
Süt, buğday unu, kuru baklagiller.

KDV’nin yanı sıra birçok kişi tarafından bilinmeyen bir vergi işlemi daha vardır. KDV 2 ​adı verilen bu vergi işlemi hakkında detaylara ilgili yazımızdan ulaşabilirsiniz.





Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, yetkili kuruluşlar tarafından kişilerin risk ve getiri tercihleri dikkate alınarak kişiye özel sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler ise genel niteliktedir. Bu tavsiyeler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. İşbu blog sayfası aracılığı ile sunulan tavsiyelere dayanarak alınan/alınacak yatırım kararlarının ve yapılan/yapılacak alım satım vb. işlemlerinden ve bu işlemlerin olası neticelerinden Türkiye İş Bankası A.Ş. herhangi bir surette sorumlu değildir.







X

Sitemizde, siteyi kullanımınızı analiz etmek, içerik ve reklamları kişiselleştirmek, gösterilen reklam sayısını sınırlandırmak, reklam kampanyalarının etkinliğini ölçmek, ziyaret tercihlerinizi hatırlamak, site kullanım istatistiklerini raporlamak için çerezler kullanılmaktadır. Çerezler hakkında detaylı bilgi almak için Çerez (Cookie) Politikası’nı incelemenizi rica ederiz.

Çerezleri Kabul Et