Şirket hisselerinin değerlendirilmesinde kullanılan defter değeri, yatırımcılar için kritik bir göstergedir. Doğru hesaplandığında ve diğer faktörlerle birlikte doğru yorumlandığında şirketin finansal durumu hakkında önemli bilgiler sunar. Bu yazıda defter değerinin ne anlama geldiğini, neden önemli olduğunu ve nasıl hesaplandığını detaylarıyla ele aldık.
Defter Değerinin Tanımı ve Önemi
Defter değeri bir şirketin sahip olduğu varlıkların muhasebe kayıtlarında yazılı olan değeridir. Genellikle şirketlerin gerçek piyasa değerini doğrudan yansıtmaz. Bununla birlikte diğer finansal ölçütlerle değerlendirildiğinde şirketlerin mali gücünü ve mevcut durumunu anlamada kritik rol oynar.
Şirket Değerlemesinde Defter Değerinin Rolü
Hisse senedi alım-satımında kontrol edilmesi gereken faktörlerden biri olan PD/DD oranı, piyasa değerinin defter değerine bölünmesiyle bulunur. Bu oran şirket hisselerinin defter değerinin ne kadar altında ya da üstünde fiyatlandırıldığını gösterir. Yani şirketlerin piyasa değeriyle defter değerinin ne kadar örtüştüğünü ortaya koyar. Dolayısıyla defter değeri şirketin finansal sağlığı ve potansiyeli hakkında önemli ipuçları verir. Finansal analizlerde ve yatırım kararlarında önemli rol oynar.
Defter Değeri Nasıl Hesaplanır?
Defter değeri şirketin finansal tablolarında yer alan bilanço kalemlerine dayanarak hesaplanır. Şirketin elindeki tüm varlıklarından tüm borçlarının çıkarılmasıyla elde edilen tutardır. Yani;
• Defter Değeri = Tüm Varlıklar - Tüm Borçlar
Bina ve makine gibi varlıklardan borçlar çıkarıldığında ortaya çıkan bu sonuç aynı zamanda şirketin öz sermayesini ifade eder.
Defter Değeri Yüksek Şirketler Ne Anlama Gelir?
Defter değeri ve piyasa değeri kavramları şirket değerlemesi açısından farklı perspektifler sunar.
• Piyasa Değeri: Bir şirketin hisse senetlerinin toplam değerini ifade eder. Şirketin borsada işlem gören bütün hisselerinin sayısının hisselerin güncel fiyatıyla çarpılmasıyla elde edilir. Piyasa koşulları ve yatırımcıların beklentileri gibi değişkenlere bağlı olarak artıp azalır. Bu nedenle genellikle volatil yani dalgalanmalara açık bir değerdir. Piyasa dalgalanmalarına göre şekil alan spekülatif yatırımlar için daha fazla odaklanılması gereken bir ölçüttür.
• Defter Değeri: Şirketin maddi varlıklarının toplam değerini ifade eder ve finansal tablolardaki bilanço kalemleri baz alınarak hesaplanır. Şirketlerin somut varlıkları üzerinden belirlediği için genellikle daha az riskli bir ölçüt olarak değerlendirilir. Daha çok teminata ihtiyaç duyan ve risk iştahı düşük yatırımcılar için önemli bir göstergedir.
Defter Değeri Hangi Amaçlarla Kullanılır?
Defter değeri başta şirketlerin finansal durumunu analiz etmek olmak üzere birçok amaçla kullanılan ölçütlerden biridir
• Sermaye Piyasası Değerlendirmeleri: Sermaye piyasasında şirketlerin değerini belirlemek için defter değeri, fiyat-kazanç oranı gibi ölçütler birlikte değerlendirilir. Yani defter değeri potansiyel yatırım fırsatlarını ve risk değerlendirmelerini belirlerken kullanılır.
• Vergi Beyannameleri: Şirketlerin vergi yükümlülüklerini belirlerken defter değeri üzerinden amortisman hesaplaması yapılır. Bu hesaplamalar vergi beyannamelerinde kullanılır ve şirketin vergi yükünü etkiler.
• Finansal Raporlama: Şirketlerin bilanço raporlarında finansal durum hakkında bilgi vermek için defter değeri kullanılır. Defter değeri şirketin sabit varlıklarının ve borçlarının nasıl bir denge oluşturduğunu yani şirketin finansal gücünü yansıtır.

Defter Değeriyle İlgili Temel Kavramlar
Defter değeri bağlantılı kavramlarla birlikte değerlendirildiğinde şirketin finansal sağlığı hakkında kapsamlı bir bakış sunar.
Amortismanın Etkisi
Amortisman bir varlığın aşınma ve eskime gibi nedenlerle kullanım süresi boyunca kaybettiği değeri yansıtır. Bu kavram defter değeriyle yakından bağlantılıdır çünkü amortisman net varlıkların değerini doğrudan etkiler. Örneğin; makine veya bina gibi uzun ömürlü varlıklar, yıllık amortisman hesaplamalarıyla değer kaybeder ve bu kayıp defter değerine yansıtılır.
Yeniden Değerleme Farkları
Yeniden değerleme bir varlığın değerleme sonrası net bilanço aktif değeriyle değerleme öncesi net bilanço aktif değerinin arasındaki farktır. Bu farklar şirketlerin öz sermayelerini daha doğru yansıtmalarına yardımcı olur. Şirketlerin defter değerini daha güncel ve gerçekçi şekilde ortaya koymayı sağlar.
Net Aktif Değeri (NAD)
Bir şirketin sahip olduğu varlıkların piyasa değeriyle borçlarının farkıdır. Şirketin varlıklarının satılması durumunda elde edilmesi muhtemel miktarı ifade eder. Bu değer defter değerindeki değişimlerden doğrudan etkilenebilir.
Hisse Senetlerinde Defter Değeri Neden Takip Edilir?
Bir şirketin sahip olduğu varlıkların piyasa değeriyle borçlarının farkıdır. Şirketin varlıklarının satılması durumunda elde edilmesi muhtemel miktarı ifade eder. Bu değer defter değerindeki değişimlerden doğrudan etkilenebilir.
Defter Değeri Yüksek Şirketler Ne Anlama Gelir?
Defter değerinin yüksekliği söz konusu şirketin finansal durumu, sermaye yapısı, varlık yoğunluğu ve risk oranı hakkında bazı ipuçları sunar.
Finansal Güç ve Sermaye Yapısı
Yüksek defter değeri, şirketin sağlam bir varlık temeline ve güçlü bir finansal yapıya sahip olduğunu gösterebilir. Şirketin finansal yükümlülüklerin karşılanabilmesi için yeterli sermaye birikiminin olduğuna işaret eder.
Varlık Yoğunluğu Yüksek İş Modelleri
Defter değeri yüksek şirketler genellikle arazi, arsa, fabrika, ekipman gibi somut varlıklarıyla güçlü bir altyapıya sahiptir. Bu varlıklar şirketin üretim kapasitesini, sürdürülebilirliğini ve büyüme potansiyelini destekler.
Risk Düşüklüğü Açısından Değerlendirme
Defter değeri şirketin borçlanma seviyesi ve dolaylı olarak risk durumu hakkında bilgi verir. Yüksek defter değeri genellikle düşük risk anlamına gelir. Çünkü varlıklar borçları karşılamak için yeterlidir.
Defter değerini kontrol ettiğiniz bir şirketin hisse senedini satın almak için İşCep'ten kolayca Yatırım Hesabı açabilirsiniz. Çeşitli finansal stratejilerinizi uygulamak ve işlemlerinizi yapmak isterseniz
İşCep ana sayfanızdaki yatırım alanıyla tüm
yatırım hesabı ürünlerinizi tek ekranda görebilir, kar-zarar durumunu anlık izleyebilirsiniz. Portföyünüzü detaylı grafikler ve şirket logolarıyla geçmişten bugüne takip edebilirsiniz.
İçerikte yer alan bilgiler yayınlanma tarihine göre hazırlanmıştır.
"Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, yetkili kuruluşlar tarafından kişilerin risk ve getiri tercihleri dikkate alınarak kişiye özel sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler ise genel niteliktedir. Bu tavsiyeler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. İşbu blog sayfası aracılığı ile sunulan tavsiyelere dayanarak alınan/alınacak yatırım kararlarının ve yapılan/yapılacak alım satım vb. işlemlerinden ve bu işlemlerin olası neticelerinden Türkiye İş Bankası A.Ş. herhangi bir surette sorumlu değildir."